فيلم درماني به سبک ايراني

در ايران فيلم درماني يک حوزه ي کاملا نوپاست . به احتمال زياد کمتر درمانگر ايراني ست که به شيوه اي که ما توضيح داديم فيلم درماني کند. شايد دليل اول آن نبودن امکانات سمعي بصري در مطب ها و مراکز مشاوره ي روان شناسان باشند حتا اگر روان شناس يک فيلم باز حرفه اي باشد. البته مشکل دوبله نشدن قسمت عمده اي از فيلم هاي به درد بخور، باور پذير ندانستن فيلم هاي ايراني به خاطر پايان خوش، پيش بردن داستان بر اساس تصادف و البته مسائل فرهنگي هم از طرف مراجع و هم درمانگر هم به اين ها اضافه شده است. تا آن جايي که در اولين کنگره ي هنر درماني که آذر همين امسال برکزار شد رو شده است چند پژوهش نيم بند در فيلم درماني انجام شده است. استادان و يکي از برو بچ تحصيلات تکميلي دانشگاه شهيد بهشتي دريافته اند که 6 فيلم معناگرا ( "مسير سبز"، "چه روياهايي مي آيند"، "سنجاقک"، "مرگ جويان"، " فرانچسکو" و "آهنگ برنادت") بر احساس معنا بخش بودن زندگي دانشجويان يزدي تاثير مثبت داشته است. در مورد تاثير مثبت احساس معنا در زندگي بر سلامت روان در شماره ي 90 مفصل بحث شده است. جالب اين است که اين فيلم ها " برون گرايي" و " اشتياق براي تجارب تازه" را هم در اين دانشجويان افزايش داده اند.

 بچه هاي دانشگاه هاي علوم پزشکي هم بيکار ننشسته اند. آن ها فيلم هاي " چارلي چاپلين" و" مستربين" را براي بيماران افسرده ي بيمارستان رازي پخش کردند. آن ها در طول هفته يک روز در ميان نيم ساعت با اين فيلم هاي کمدي حال کردند. البته ميزان افسردگي شان فقط کمي پايين آمد. دليلش را مي توانيد خودتان با مقايسه ي روش هايي که در مقاله توضيح داده شد و اين پژوهش پيدا کنيد.

يک کار جالب ديگر ارائه ي فيلم و قصه به دختران پايه ي پنجم ابتدايي شهرستان مرودشت بود. دختران همسايه ي تخت جمشيد با ديدن فيلم ها و شنيدن قصه هاي انتخاب شده و الگو گرفتن از قهرمان هايشان مهارت هاي اجتماعي خود را افزايش دادند. يعني آن ها ياد گرفتند از اين به بعد بيشتر به ديگران احترام بگذارند، همکاري بيشتري کنند، وظيفه شناس تر باشند، در دوست يابي ماهر شوند، شيوه هاي بهتر سوال کردن را بياموزند و مقررات و مسئوليت هاي اجتماعي را راحت تر بپذيرند. اين پژوهش بر پايه ي نظريه ي يادگيري اجتماعي بود که در بخش بعد توضيح داده مي شود.

روي سياه سکه: وقتي فيلم ها بد مي شوند

همان قدر که مي توانيم ادعا کنيم به خاطر محدوديت هاي بياني و شناختي کودک فيلم درماني روي کودکان خوب جواب مي دهد متاسفانه فيلم هاي خشونت بار به خاطر همين محدوديت ها بيشتر روي کودکان اثر سوء دارد. اصلا منطق طبقه بندي سني فيلم ها در غرب همين اثرات مخرب روان شناختي ست.

همان طور که گفتيم ارسطو فکر مي کرد تماشاي ترس در نمايش ها باعث مي شود ترس ما بريزد. او احتمالا اگر نمايش هاي خشن هم مي ديد مي گفت اين باعث مي شود خشونت ما تخليه شود. تا سال ها روان شناس ها هم همين گونه فکر مي کردند. شما در زبان مردم هم بارها شنيده ايد که براي خالي شدنش به فيلم هاي خشن پناه برده اند. اما آيا واقعا اين گونه است؟ متاسفانه نشان داده شده است که کودکان از قهرمان هاي خشني که به اهداف خود مي رسيدند و پاداش مي گيرند تقليد مي کنند. آن گونه که بندورا در دهه ي 70 کشف کرد و هشدار داد فيلم هاي خشن تلويزيوني اثرات ناجوري روي ذهن کودکان مي گذارند. آن ها ياد مي گيرند که اگر خشن باشي به اهدافت مي رسي . چيزي که بندورا به آن مي گويد:"يادگيري اجتماعي" يا " يادگيري جانشيني". در همان سال ها استوئر و همکارانش در يک آزمايش کشف کردند حتا فيلم هاي کارتوني خشن که شخصيت هايشان فانتزي تر است پرخاشگري کودکان را افزايش مي دهد. در اواخر دهه ي 80 معلوم شد حتا در فنلاند که تلويزيونش آن موقع خيلي کم فيلم خشونت بار پخش مي کرد ميزان خشونت با ديدن فيلم هاي خشن رابطه ي مثبت دارد. حتا وقتي که در دهه ي 90 آقاي وود 28 پژوهش ديگر در اين مورد را بررسي کرد در کمال شگفتي دريافت که ميزان تماشاي فيلم هاي خشونت بار در 9 سالگي حتا با خشونت در 19 سالگي هم ارتباط دارند. جالب اين که گروه هاي اين مطالعات از قبل در مورد ترجيح دادن فيلم هاي خشن ( يعني پرخاشگري پايه قبل از ديدن فيلم )با هم همسان شده بودند. و جالب تر اين که همه ي اين تاثيرات لا اقل تا آن موقع فقط در مورد پسر ها صادق بود و دختر ها از رفتار هاي خشن قهرمان هاي فيلم ها تقليد نمي کردند. اين مي تواند ناشي از تفاوت هاي جنسيتي مردها و زن ها در استفاده از پرخاشگري، کم بودن قهرمان هاي خشن زن لا اقل در فيلم هاي آن سال ها و تقويت نشدن پرخاشگري دختر ها در طول رشدشان بر مي گردد. البته با توجه به وضعيت کنوني رشد رواني دختران و آمدن قهرمان هاي خشن زن به فيلم ها احتمالا تفاوت هاي فردي کم تر موثر باشند و فيلم هاي خشن حتا روي دختران موثر باشد.

متاسفانه در ايران هيچ نظارتي بر تماشاي برنامه هاي خشن تلويزيوني در کودکان اعمال نمي شود. نه خانواده ها برنامه اي براي آن دارند و نه صدا و سيما لا اقل درجه ي سني فيلم هاي سينمايي را اعلام مي کند.

در پژوهش هاي جديدتر يافته شده است که تماشاي فعالانه و منفعل ( يعني صرفا روشن بودن تلويزيون در مکاني که کودک حضور دارد) تلويزيون مي تواند کودکان را به اختلالات خواب مبتلا کند. اين هم به محتوا و هم به تاثير نورهاي مانيتور روي چشم کودک برگردد.

آداب روان شناختي تماشاي فيلم:

1.تا جايي که مي توانيد در انتخاب فيلم ها منفعل نباشيد. قبلا لا اقل در مورد تم اصلي داستان فيلم از ديگران اطلاعات کسب کنيد.

2.اگر فيلم باز حرفه اي هستيد براي حس و حال هاي مختلف خود يک ليست طبقه بندي شده ي فيلم داشته باشيد. آدرس اينترنتي cinematherapy.com/filmindex.html

مي تواند در اين مورد به شما کمک کند. البته بايد کمي روان شناسي بدانيد و کمي زبان انگليسي. اگر اين دو را نمي دانيد سبک زندگي يکي از شماره هاي سال گذشته ي همشهري جوان مي تواند کمکتان کند.

4. تا جايي که مي توانيد کمتر فيلم هاي خشونت بار و ترسناک ببينيد. البته اين کار مخصوصا براي کودکاني که با شما به تماشاي فيلم ها مي نشينند ضروري ست. البته منع کردن مستقيم معمولا نتيجه ي عکس مي دهد. اين کار آن ها را کنجکاو تر و مشتاق تر مي کند. اگر کمي ذهنتان را به کار بگيريد راحت تر مي توانيد کودکان را از تماشاي اين فيلم ها منع کنيد. حد اقلش پيشنهاد يک فيلم جذاب اما غير خشن ديگر است و حداقل ترش اينکه لا اقل آن ها را به ديدن اين فيلم ها دعوت نکنيد.

   روان شناسي در فيلم ها

   آيا مي دانستيد که يک کتاب درسي انگليسي به نام " فيلم و بيماري هاي رواني" در آمريکا وجود دارد که هر از چند سال به روز مي شود؟ خبر خوب اين که لا اقل نسخه ي 1995 اين کتاب را مهرداد فيروز بخت سه سال پيش در ايران ترجمه کرده است. اين کتاب که براي همه ي عشق فيلم ها نوشته ي به درد بخوري ست دقيقا بر اساس يک برنامه ي آموزشي نوشته شده است. استاد اين هفته به شما يک فيم معرفي مي کند. شما در طول هفته ترجيحا با همکلاسي هايتان آن را مي بينيد. جلسه ي بعد به بحث در مورد بيماري رواني مطرح شده در فيلم مي گذرد. آخر کتاب هم يک ليست طولاني از فيلم هاي اين حوزه معرفي شده است.

   البته همان طور که بار ها در فيلم هاي مختلف ديده ايد متاسفانه در فيلم هاي عامه پسند تفکرات قالبي در مورد بيماري هاي رواني، روان شناسان و روان پزشکان و بيمارستان هاي روان پزشکي ترويج مي شود. بيماران رواني افرادي خشن و قاتل، بيمارستان هاي رواني شبيه به زندان هاي تحت کنترل زندان بان هاي بي رحم و متخصصان بهداشت رواني به عنوان کساني که خودشان مشکل رواني دارند نشان اده مي شوند. کتاب هايي مانند " فيلم و بيماري هاي رواني" لا اقل کمک مي کنند تفکري انتقادي در اين مورد داشته باشيم و فيلم هاي خوب و بد را به راحتي با مراجعه به ليست پاياني کتاب از هم تشخيص دهيم. اخيرا يک پژوهش جالب در مورد اين قضايا در فيلم هاي ايراني هم انجام شده است. دکتر نرگس چيمه ، روانپزشک اين مفاهيم را اين گونه طبقه بندي کرده است : 1. فيلم هايي که محور فيلم بيماران مبتلا به مشکلات روانشناختي هستند ( مثلا گاو، رواني، قرمز، آب و آتش و ...) 2. فيلم هايي که به تاثير اين بيماران بر زندگي ديگران اشاره دارد (  مثل خوابگاه دختران، دو زن، شيفته، رنگ شب و...) 3. فيلم هايي که به علت شناسي مشکلات روان شناختي مي ÷ردازد ( مثل سگ کشي، شب يلدا و ...)4. فيلم هايي که يکي از شخصيت هاي اصلي آن يک روان شناس يا روان کاو است ( مثل باغ فردوس و جديدا " چه کسي امير را کشت"). و متاسفانه 5. فيل هايي که از بيماران روان شناختي به عنوان ابزار پيشبرد داستان و البته گيشه استفاده کرده اند. انبوهي از اين فيلم ها موجودند که نيازي به بازگويي نامشان نباشد. دکتر چيمه ÷يشنهاد مي کند براي رفع نواقص روان شناختي فيلم ها، فيلم نامه نويسان و کار گردانان ايراني مثل همه جاي دنيا مشاور روان شناسي داشته باشند. 

*************************************************************************************** 

اغــلـب افــراد در انــتــخـاب لـبـاسـی کـه مـنـاسـب جـثــه آنـها بوده و همچـنـیـن چـگـونـگی سـت کـردن آنـهـا دچـار سردرگمی می باشنـد. در زیـر بـه اصـول کـلـی انتـخاب و هماهنگ کردن لباسها با یکدیگر میپردازیم:
اصول کلی
ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

1- همواره لباسی را بپوشید که کاملا اندازه شما باشد.
2- پوشیدن لباسهای بزرگ تنها اندام شما را اغـراق آمـیـز تـر جـلوه داده و آنـها را پنهان نمیکند.

3- بیشتر سعی کنید تنها در زمانی که کمر باریکی دارید از کمر بند استفاده کنید.
4- پارچـه هـای سـنگین مانـند پـشمـی، بافـتنی و چرمی شما را سنگین وزن تر جلوه میدهند.
5- پارچه های سبک وزن مانند کتان، نخی شما را لاغر تر جلوه میدهند.
6- رنگهای تیره شما را لاغر تر و کوچک تر میکنند.
7- رنگهای روشن شما را بزرگتر و حجیم تر میکنند.
8- لباسهای بالا تنه و پایین تنه یکرنگ شما را لاغر تر جلوه میدهند.
9- لباسهای بالا تنه و پایین تنه با رنگهای متفاوت شما را بلند قد تر میکند.
10- لباسهای یقه بلند گردن را کوتاه تر میکند.
11- گردن بند کوتاه نیز گردن را کوتاه تر میکند.
12- روسـری کـه به سـمت پـایین آویزان شـده باشد، قـد شما را بلند تر جلوه میدهد.
13- خالکوبی پـیـرامـون گـردن و روی شــانـه هـا سبـب چهار شانه تر شدن شما میگردد.
14- لـبـاس بـا خطوط افقی شما را چاق تـر و بـا خـطـوط عمودی شما را لاغر تر جلوه میدهـد.

بـرای لاغر تر و بلند قد تر بنظر رسیدن نکات زیر را رعایت کنید:

1- لباسهای کاملا اندازه بپوشید لباسهای خیلی کوچـک و خیلی بزرگ تنها شما را چاق تر نشان میدهند.
2- لباسهای یکدشت یکرنگ بپوشید. تـرجیـحا یـکرنـگ از سر تا نوک پا.
3- از پـوشیـده لبـاسـهای با طرح برجسته و پارچـه هـای زمخت خود داری کنید.

4- لباسهای تیره رنگ با پارچه های نازک و نرم بپوشید.
5- شلوار را در ناحیه کمر بالا بیاورید نه پایین تر.
6- کراوات با پهنای متوسط پوشیده و حتما طول آن تا کمر برسد.
7- از پوشیدن لباسهای با نقش و نگار شلوغ خودداری ورزید.
8- لباس با طرح راه راه عمودی بپوشید.
9- از داشتن ملزومات بیش از حد خود داری کنید.
10- کفش پاشنه بلند به پا کنید.

برای کوتاه تر و چاق تر بنظر رسیدن نکات زیر را رعایت کنید:

1- لباسهای با رنگ متفاوت بپوشید.
2- رنگهای روشن و پر رنگ بپوشید.
3- کراوات پهن تر بپوشید.
4- لباسهای چند لایه به تن کنید.
5- کفش بدون پاشنه و ظریف بپوشید.
6- شلوار تمام قد بپوشید.
7- از پوشیدن لباسهای سرتاسر یکرنگ بپرهیزید.

8- لباس با طرح راه راه عمودی و کراوات باریک نپوشید.

چگونه ست کنیم
ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

1- رنگ جوراب باید همرنگ و یا تیره تر از شلوار باشد.
2- رنگ کمربند با رنگ کفش باید یکسان باشد.
3- کـت و شلـوار خــاکستـری و سرمه ای با کفش مشکی، و کـت و شـلـوار قـهـوه ای و زیتونی با کفش قهوه ای ست است.

نکات ست کردن لباس برای زنان...

زنان قد بلند
ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

1- از کمر بند پهن استفاده کنید.
2- از دامن خیلی کوتاه و خیلی بلند پرهیز کنید.
3- بهتر اسـت پـیـراهن خـود را داخـل شـلـوار و دامـن تــو بگزارید تا خط عمودی کمرتان نمایانتر گردد.
4- لباس نقش دار و طرح خطوط افقی بپوشید.
5- دامن بلند و یا دمپا گشاد بپوشید.
6- لباسهای سر تا پا یکرنگ نپوشید.
7- از گردنبند و گوشواره کوچک استفاده نکنید.

8- کیف دستی کوچک حمل نکنید.
9- شلوار راسته بپوشید.
10- تاپ نپوشید.
11- کـفش پاشنه بلند نپوشید و از کفـش انـدکـی لـژ دار استفاده کنید.

زنان قد کوتاه و ریز نقش
ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

1- لباس با طرح راه راه افقی نپوشید.
2- از لباس هـای رنگارنـگ، ملزومات بــزرگ و شلوار دمـپا گشاد و یا پاچه های تا شده استفاده کنید.
3- دامن کوتاه با نقش و نگار بزرگ نپوشید.
4- لبـاس هـای یـکرنـگ و شـلوار راســته و لباس تــنـگ و ملزومات کوچک استفاده کنید.
5- خطوط عمودی و لباسهای یقه هفت بدن را کشیده تر میکنند.

6- کفش کمی نوک تیز بپوشید.
7- کفش پاشنه بلند بپوشید.
8- از کمر بند باریک استفاده کنید.

زنان چاق
ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

1- لباسهای یکدست یکرنگ بپوشید.
2- از کت و ژاکت بلند با دکمه های باز استفاده کنید.
3- از روسری شالی استفاده کنید.
4- گردنبند دراز شما را لاغر تر میکند.
5- کفش پاشنه بلند بپوشید.
6- لـبـاس یقه هفت و قلبی شکل، گـردن را کشـیـده تـر میکند.

7- ژاکت بلند بدون اپل بپوشید.
8- لباسهای تیره رنگ بپوشید.

نکات ست کردن لباس برای مردان...
مردان قد بلند
ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

1- لباسهای یکدست یکرنگ نپوشید.
2- لباسها و شلوارهای زیپدار نپوشید.
3- کـت و شـلوار بـا خـطـوط راه راه بـا خـطـوط عـمــودی و کراوات باریک و ژاکت که طولش تا روی کمر است نپوشید.